چرا از تجهیزات تنفسی خانگی استفاده کنیم؟

دستگاه کمک تنفسی خانگی چیست و چه انواعی دارد؟

• کپسول اکسیژن

• اکسیژن رسانی با سی پپ

• بای پپ و تنظیم فشار دم و بازدم

• نبولایزر و اهمیت استفاده آن در موارد حاد

• دستگاه تصفیه هوا و دستگاه بخور

• ونتیلاتور خانگی چیست؟

• خرید تجهیزات پزشکی تنفسی خانگی با افراطب

در این مقاله میخواهیم به بررسی تفاوت دستگاه سی پپ و بای پپ بپردازیم. این دو دستگاه از تجهیزات پزشکی مورد استفاده برای درمان بیماران تنفسی هستند که هرکدام ویژگی ها و منافع خاص خودشان را دارند. وجود برخی ویژگی ها و مزایا بین این دو دستگاه تفاوت ایجاد میکند و کارایی آنها را تغییر میدهد.

استفاده از این دستگاه اغلب برای افرادی که در خواب دچار تنگی نفس یا اپنخ خواب هستند رواج دارد. آپنه خواب یا توقف تنفس، به دم و بازدم نامنظم و طولانی گفته میشود. این حالت میتواند بر اثر چاقی یا بالابودن سن ایجاد شود. استفاده از دستگاه سی پپ و بای پپ برای درمان این افراد و تنفس طبیعی در زمان خواب تجویز میشود و تاثیر زیادی دارد.

اختلالات تنفسی در خواب

وقتی افراد با صدای بالا خرخر میکنند یا به علت تنگی نفس از خواب میپرند، احتمالا دچار آپنه خواب هستند. این اختلال خواب ممکن است برای مدت کوتاهی یا چند ثانیه رخ دهد و یا به دفعات زیاد تکرار شود.

 وقفه تنفسی نیز از دیگر اختلالات خواب است که به صورت نامنظم برای فرد اتفاق میافتد. فرد احتمالا در این حالت تنگس نفس یا توقف نفس را حس نمیکند. اما کیفیت خواب کاهش یافته و در تمام طول روز احساس خستگی خواهد داشت. تحقیقات نشان داده این افراد تا هفت برابر بیش تر از افراد عادی در معرض تصادف هستن.

در صورت ادامه این روند و عدم درمان فرد ممکن است دچار سکته قلبی، ضعف حافظه، سکته، دیابت نوع دوم، چاقی و افسردگی بشود. لذا باید به موقع اقادم به بررسی هرکدام از این مشکلات و درمان تنگی نفس در خواب شود. استفاده از دستگاه CPAP و BiPAP برای این مشکل با تجویز پزشک ضروری است.

ونتیلاتور چیست؟

دستگاه سی پپ و بای پپ از جمله دستگاه های تنفس مکانیکی یا ونتیلاتورها هستند. ونتیلاتور دستگاهی است که امکان تنفس را برای بیمار فراهم میکند و عمل دم و بازدم را به صورت مکانیکی انجام میدهد. برای این کار از یک آمبوبگ ساده یا ونتیلاتور پیشرفته استفاده میگردد.

ونتیلاتورها به طور کلی در دو نوع خانگی و بیمارستانی طراحی شده اند و بر اساس شرایط بیمار علکردهای متفاوتی دارند. دستگاه CPAP و BiPAP از معروف ترین مدل ونتیلاتورها هستند و استفاده گسترده ای دارند.

کاربرد دستگاه سی پپ CPAP

نام دستگاه سی پپ کوتاه شده continuous positive airway pressure می باشد. این کلمه به معنی فشار همواره مثبت هوا است.

مکانیسم کار این دستگاه با استفاده از فشارهوای تولید شده توسط دستگاه را از طریق لوله به ماسک منتقل میکند. این ماسک روی صورت بیمار قرار میگیرد و مشکل تنفس در خواب به مرور حل خواهد شد.

کاربرد دستگاه BIPAP

نام این دستگاه خلاصه شده Bi-level Positive Airway Pressure است. معنی این کلمه فشار مثبت را هوایی در دو سطح می باشد. مکانیسم عملکرد این دستگاه شباهت زیادی به دستگاه سی پپ دارد. هوا از طریق لوله به ماسک وارد میشود. ماسک روی بینی قرار میگیرد و هوا از این طریق وارد ریه میشود. این دستگاه به طور کلی یک فشار واحد را ارئه میدهد و اما دستگاه بای پپ یک فشار استنشاقی است و فشار معلق را ارائه میدهد.

تفاوت عملکرد CPAP و BIPAP

تفاوت دستگاه سی پپ و بای پپ در نوع مشکلاتی است که برای رفع آن به کار میروند. این دو دستگاه با اهداف خاصی طراحی شده اند و برای حل مشکلات تنفسی مانند آپنه خواب استفاده از دستگاه سی پپ در اولویت است.  تا زمانی که فرد میتواند از سی پپ برای مشکلات تنفسی استفاده کند نباید به سراغ بای پپ برود.

در حقیقت تحمل دستگاه بای پپ ممکن است برای بیمار دشوار باشد و اگر تحمل آن دشوار بود میتوان از بای پپ استفاده کرد. تکنولوژی این دستگاه به تنفس بیمار کمک میکند و مشکل دم و بازدم را حل میکند.

تفاوت کاربرد CPAP و BIPAP 

دستگاه BIPAP علاوه بر بیماران آپنه ای برای کسانیکه مشکل تنفسی و ریوی دارند نیز مناسب است. این دستگاه برای بیمارانی که به حمایت تنفسی مکانیکی بیشتری نیاز دارند توصیه میشود. به ویزه بیماران مبتلا به نارسایی قلبی-عروقس کرنر و بیماران ریوی دیگر باید از این دستگاه استفاده نمایند. برخی اختلالات تنفسی مربوط به اعصاب بیماران است و و استفاده از این دستاه برای آنها مناسب تر خواهد بود.

دستگاه CPAP هوا را به کمک سوراخ های بینی به انتهای گلو میرساند. این فشار ثابت است و قابل تنظیم می باشد. تعدادی از این تغییرات پتانسیل در راه انتقال هوا وجود دارند تا جریان هوا در طول خواب حفظ شود. این دستگاه جریان هوا را به طور مداوم و ثابت منتقل میکند. این فشار در ابتدا کم است و با به خواب رفتن فرد فشار بیشتر خواهد شد.

 دستگاه CPAP یک فشار را فراهم می‌کند در حالی که دستگاه BiPAP دو فشار عرضه می‌کند. این دو فشار به ‌عنوان فشار تنفسی هوازی مثبت (IPAP) و فشار خروج مثبت هوایی (EPAP) شناخته‌شده است.

انعطاف دستگاه بای پپ بیشتر است و فشار هوا در زمان دم و بازدم کنتل میشود. این فشار بنا بر شرایط بیمار قابل تنظیم است. همیشه میزان پشتیبان یا حداقل میزان تنفس توسط دستگاه در نظر گرفته شده است.

بای پپ هوشمندانه تر عمل میکند و این خود مزیت بزرگی برای این دستگاه به شمار میرود. بیمار با استفاده از بای پپ آسان تر تنفس مینماید.

شباهت CPAP و BIPAP

اندازه دستگاه بای پپ و سی پپ یکسان است و به اندازه یک جعبه غذا هستند. صدای تولیدی این دستگاه ها کم است و عملکرد آرامی دارند. از این جهت برای استفاد در زمان خواب بیمار مناسب اند تا استراحت بیمار مختل نشود. اکثر دستگاه های بای پپ گزینه ای برای مرطوب کردن غشای مخاطی دارند تا مسیر تنفس خشک نشود.

شباهت این دو دستگاه در استفاده از فشار هوا برای درمان اختلال تنفس در خواب است. همچنین مکانیسم عملکرد دو دستگاه یکسان است و از تجهیزات مشابهی استفاده میکنند. این تجهیزات از جمله ماسک Capp، شلنگ، فیلتر و مرطوب کننده می باشند.

هر دو دستگاه کوچک، سبک و قابل حمل هستند تا در هر محلی برای بیمار قابل استفاده باشند.

ونتیلاتور ها تجهیزاتی برای کنترل دم و بازدم تنفیب در تیپ ها و مدهای مختلف بیماری های تنفسی می باشند که هم در بیمارستان ها مورد استفاده است و هم جزو تجهیزات پزشکی خانگی به شمار میرود. در مواردی بیمار تنفسی فقط در هنگام خواب به دلایل ریوی و عضلانی سیستم تنفس دچار اختلال یا قطع کامل تنفس در یک زمان می گردد.

سی پپ (CPAP) نوعی ونتیلاتور است که صرفا برای رفع این مشکل ساخته شده است و نسبت به ونتیلاتور هم حجم کمتری دارد و هم قیمت بیسار مناسب تر.

این اختلال تنفسی در خواب که به اصطلاح پزشکی آپنه نامیده شده است، توسط سی پپ تنفسی رفع میگردد و دستگاه در هنگام قطع یا اختلال تنفس، از طریق ماسک و لوله رابط به بیمار اکسیژن رسانی می کند.

سی پپ ها در دو دسته اتوماتیک و دستی تقسیم شده اند که سی پپ ها دستی توسط پزشک معالج و میزان اختلالات تنفسی بیمار تنظیم می گردد. سی پپ ها اتوماتیک که بیشتر استفاده میشود، این اختلال را به صورت اتومات تشخیص داده و در زمان نیاز به بیمار اکسیژن رسانی می کند.

دستگاه پس از چند بار تنفس بیمار الگوریم تنفسی را تشخیص داده و اتوماتیک تنظیم میگردد و اطلاعات تنفسی بیمار را به طور کامل ضیط می کند تا پزشک معالج بتواند از داده های دستگاه برای درمان بیمار استفاده کند. شرکت افرا طب با دانش مهندسی پزشکی پیشرفته خدمات مشاوره، اتنخاب و خرید دستگاه سی پپ را در سراسر کشور اراده میدهد.

امروزه مشکلات تنفسی به یکی از مشکلات حاد تبدیل شده است و سالانه افراد زیادی را به کام مرگ می‌کشاند. به همین دلیل ابزار و روشهای متفاوتی وجود دارد که به افراد کمک می‌کند تا با کنترل بیماری بتوانند بیماری خود را مدیریت کنند.

آپنه‌ انسدادی خواب (OSA: Obstructive Sleep Apnea)

در این وضعیت، تنفس شما کم عمق می‌شود یا حتی در خواب ممکن است متوقف شود. در برخی افراد ممکن است این اتفاق چندین بار در طول شب رخ دهد. آپنه‌ی انسدادی خواب هنگامی رخ می‌دهد که مجاری هوایی فوقانی به صورتی ناقص یا کامل مسدود شود و موجب می‌شود که دیافراگم و عضلات قفسه سینه به سختی عمل کنند و هوا نیز به سختی وارد ریه شود. تنفس معمولا با صدای بلند و خرناس و حرکات تند و سریع بدن همراه است. شما احتمالا به هنگام خواب متوجه آن نشوید. این وضعیت همچنین می‌تواند موجب کاهش جریان اکسیژن به اندام‌های حیاتی شود و ریتم قلب را نامنظم کند.

آپنه‌ انسدادی خواب در چه کسانی دیده می‌شود؟

آپنه‌ی انسدادی خواب در افرادی که اضافه وزن دارند یا چاق هستند، گردن ضخیم یا بزرگ دارند یا راه‌های هوایی بینی، گلو یا دهان آن‌ها کوچک‌تر است بیش‌تر دیده می‌شود. همچنین در افرادی که لوزه‌های بزرگ دارند یا بافت پشت گلویشان بزرگ است و راه هوایی نای را می‌بندند. زبان بیش از حد بزرگ نیز می‌تواند راه هوای را مسدود کند همچنین در کسانی که دچار انحراف بینی هستند. این وضعیت‌ها در مردان شایع‌تر از زنان است و با افزایش سن شیوع آن نیز افزایش می‌یابد.

وقتی بیمار در زمان خواب دچار آپنه تنفسی می شود بر اساس تجویز پزشک باید از دستگاه سی پپ استفاده کند

دستگاه سی پپ چیست؟

این دستگاه فشار هوای خفیف را وارد ریه بیماری می‌کند و راههای‌ تنفس بیمار را باز نگه می‌دارد تا بیمار به خوبی بتواند نفس بکشد. در واقع می‌توان گفت وظیفه اصلی این دستگاه رفع گرفتگی تنفسی است. این دستگاه معمولا برای افرادی توصیه می‌شود که در هنگام خواب خر و پف می‌کنند و یا به بیماریهای انسداد دستگاه ریوی مبتلا هستند.

استفاده از این دستگاه موثریرین روش غیرتهاجمی برای رفع مشکلات ریوی است. این دستگاه دارای یک لوله خرطومی مانند است که بر سر آن ماسکلی قرار گرفته است. این لوله به دستگاهی متصل است که فشار هوا را برای ورود به ریه بالا می‌برد. سپس ماسک بر روی دهان و بینی بیمار قرار می‌گیرد تا هوا با فشار وارد ریه‌اش شود. در نتیجه فرد می‌تواند به راحتی نفس بکشد.

نام دستگاه سی پپ CPAP به اختصار از عبارت لاتین Continuos Positive Airway Pressure (فشار جریان هوای مثبت دایمی) گرفته شده است. سی پپ CPAP دستگاهی کوچک می باشد که برای کمک به افرادی که از اختلالات خواب یا حالتهای دیگر رنج می برند مورد استفاده قرار می گیرد. این اختلالات تأثیر منفی بر روی عملکرد تنفسی چه در هنگام خواب و چه در فعالیت های روزمره می گذارد.

سی پپ CPAP موثرترین درمان غیر جراحی برای آپنه انسدادی خواب است. این اولین انتخاب درمان است و بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد.

انواع دستگاه سی پپ

این دستگاه دارای انواع متفاوتی است که هر یک دارای ویژگی خاصی هستند. انواع این دستگاه به شرح زیرند:

• دستگاه سی پپ با فشار ثابت ( در این وسیله هوا با فشار ثابت وارد ریه می‌شود. میزان فشار هوا بعد از برخی از آزمایشات از سوی پزشک مشخص می‌گردد) • دستگاه سی پپ با فشار خود کار(اتوسی پپ) ( در این دستگاه با توجه به فشاری که بر ریه‌ها وارد است، فشار هوا را تنظیم می‌کند و به درون ریه‌ها می‌فرستد) این دستگاه ها بخصوص در موارد آپنه های انسدادی خواب که positional هستند و در شرایط قرارگیری بدن در وضعیت خاص کم و زیاد می شوند بسیار مورد استفاده دارد.

اثرات این دستگاه چه مدت بعد از استفاده مشخص می‌شود؟

اثربخشی این دستگاه به شدت بیماری تنفسی بستگی دارد. بسیاری از افراد وقتی از این دستگاه استفاده می‌کنند به زودی اثرات آن را می‌بینند. به طور مثال اگر فردی به بیماری آپنه تنفسی دچار باشد، این دستگاه به سرعت بر روی مشکلات او اثر می‌گذارد و آن را رفع می‌کند. اما گاهی شدت بیماری افراد زیاد است باید چندین ماه از این دستگاه استفاده کنند تا مشکلات ریوی آنها کاهش پیدا کند.

دستگاه سی پپ برای درمان چه بیماریهایی مورد استفاده قرار میگیرد

استفاده از دستگاه سی پپ به تشخیص پزشک و شدت بیماری تنفسی بستگی دارد ولی معمولا این دستگاه برای بیمارانی تجویز می‌شود که مشکلات ریوی آنها مانع از تنفس درست می‌گردد. از این بیماریها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• نارسایی هیپوکسمیک تنفس • آپنه انسدادی خواب • مشکلات ریوی ناشی از نارسایی قلبی

مشکلات رایج در استفاده از دستگاه سی پپ

گاهی عدم شناخت کافی این دستگاه سبب می‌شود نتوانیم به درستی از این دستگاه استفاده کنیم و همین امر بر اثربخشی این دستگاه اثر می‌گذارد. از مشکلات رایج در استفاده از سی پپ می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• اشتباه در انتخاب سایز ماسک ( ماسک باید متناسب با صورت فرد انتخاب شود تا به خوبی بر روی صورت قرار گیرد، استفاده از فول فیس ماسک (Full Face Mask) بهترین انتخاب است) • عدم عادت به دستگاه ( برای رفع این مشکل بهتر است که این دستگاه را در حالتی مانند روزنامه خواندن و یا تماشای تلویزیون مورد استفاده قرار دهید تا به آن عادت کنید) • عدم تحمل فشار هوا ( برای رفع این مشکل بهتر است ابتدا فشار هوا را روی کم تنظیم کنید سپس به اندازه لازم آن را تنظیم کنید) • خشکی مجاری تنفسی، سوزش پوست ( بهتر است مدام آب بنوشید و قسمتی از پوست را که تحت فشار قرار گرفته است چرب کنید. سپس بعد از مدت کوتاهی این مشکلات رفع می‌شوند)

عوارض جانبی استفاده از دستگاه سی پپ

با توجه به اینکه این دستگاه مسیر تنفسی را باز می‌کند و سبب می‌شود فرد به راحتی بتواند تنفس کند، نمی‌توان عوارض جانبی خاصی برای آن در نظر گرفت. گاهی فشار هوایی که به ریه وارد می‌شود سبب خشکی گلو، آبریزش بینی و یا عطسه می‌شود. شایع ترین مشکل با سی پپ CPAP این است که مردم از دستگاه هر شب استفاده نمی کنند. یا در طول شب ماسک را از صورت خود جدا می کنند حتی یک شب عدم استفاده از دستگاه می تواند روز بعد شما را خواب آلود کند.

استفاده صحیح از دستگاه سی پپ CPAP می تواند دنیای شما را متفاوت کند به طوری که شما هر روز احساس انرژی بیشتر ، خلق و خوی بهتر داشته باشید و در نهایت سلامت کلی به شما هدیه دهد.

موارد احتیاطی در استفاده از دستگاه سی پپ

اگر می‌خواهید از این دستگاه به خوبی استفاده کنید و از اثرات آن بر بهبود کیفیت زندگی بهره مند شوید به موارد زیر توجه داشته باشید:

• این دستگاه را از فروشگاههای معتبر خریداری کنید. • قبل از استفاده، کاتالوگ استفاده از دستگاه را به خوبی مطالعه کنید. • دستگاه را وارونه یا کج نکنید. • در صورت خراب شدن دستگاه از جایی که آن را خریداری کرده‌اید بخواهید برای تعمیر شما را راهنمایی کند، این دستگاه را برای تعمیر به هر کسی ندهید. • در زمان حمام کردن از این دستگاه استفاده نکنید. • دستگاه را با استفاده از دستمال تمیز کنید و هرگز آن را با آب نشویید. • دستگاه سی پپ را بر روی یک سطح هموار قرار دهید. • این دستگاه را در کنار وسایل گرم کننده یا سرد کننده قرار ندهید. • به منظور جلوگیری از ورود آب داخل مخزن مرطوب کننده به دستگاه، اتصالات و ماسک، می بایست همواره دستگاه در موقعیتی پایین تر از سر بیمار قرار گیرد و در زمان استفاده از دستگاه به همراه مرطوب کننده دستگاه در محل ثابتی باشد • از دستگاه سی پپ CPAP در اتاقی که دمای آن بالای ۳۵ درجه است، استفاده نکنید. چنانچه دستگاه در دمایی بالاتر از ۳۵ درجه استفاده شود، ممکن است درجه حرارت جریان هوا به بیش از ۴۱ درجه برسد که می تواند باعث سوزش یا آسیب به مجاری تنفسی بیمار شود. • برای جلوگیری از خطر برق گرفتگی، همیشه در زمان تمیز کردن دستگاه سی پپ CPAP، سیم برق آن را قطع نمایید.

چگونه دستگاه سی پپ را تمیز کنید؟

برای نظافت این دستگاه، آن را از پریز برق جدا کنید و سپس با استفاده از یک دستمال خشک و کمی الکل یا ماده ضد عفونی کننده دستگاه را تمیز کنید و اجازه دهید دستگاه به خوبی خشک شود.

فیتلر هوا را هر ده روز یکبار جدا کنید و با آب معمولی بشویید، پس از خشک شدن از آن استفاده کنید. هفته‌ای یکبار خرطومی و ماسک را جدا کنید و در محلول آب گرم و مایع تمیز کننده قرار دهید و سپس اجازه دهید خشک شود. این موارد به شما کمک می‌کنند بیشترین بهره را از این دستگاه ببرید. بدلیل لزوم دستور مستقیم پزشک برای تنظیمات ، از دستکاری و تغییرات غیرتخصصی دستگاه خود اجتناب فرمائید. اگر چنانچه در این زمینه نیاز به مشاوره تخصصی و راهنمایی رایگان دارید لطفا با کارشناسان تنفسی شرکت افراطب در تماس باشید تا همکاران ما در اسرع وقت بهترین مشاوره را به شما ارائه دهند.